Meyve ve Sebze İşleme Teknikeri mesleği hakkında bilgi


TANIM  

Meyve ve sebze işletmelerinde fiziksel ve kimyasal aşamalardan geçirilerek yeni bir ürün elde edilmesi safhasına kadar süren etkinliklerde ara eleman olarak çalışan kişidir.

GÖREVLER

Meyve ve sebzelerin doğal ve yapay yollardan kurutulması,

Meyvelerin suyunu çıkarma, karbonlama ve şişeleme işlemlerinin yapılması,

Meyve ve sebzelerin dondurularak korunması ve uygun ortamlarda çözülmesi,

Salça, turşu, marmelat, reçel, meyve suyu özü gibi ürünlerin elde edilmesi işlemlerinin gıda teknolojisinin gereklerine göre gerçekleştirilmesi,

Elde edilen ürünlerin en uygun biçimde ambalajlanması işlerinde görev alan meslek elemanıdır.

KULLANILAN ALET VE MALZEMELER

Meyve ve sebzeleri işlemek ve ambalajlamak için çeşitli makineler,

Çeşitli tornavida ve anahtar takımları,

Perçinleme araç-gereçleri,

Kaynak araç-gereçleri,

Lehimleme araç-gereçleri,

Soğutma sistemleri,

Isıtma sistemleri,

Doğal ve yapay kurutma araç-gereçleri,

Çeşitli kimyasal maddeler,

Çeşitli ambalajlama maddeleri,

Etiketleme aracı,

Presler,

Filtrasyon sistemleri.

MESLEĞİN GEREKTİRDİĞİ ÖZELLİKLER

Meyve ve sebze işleme teknikeri olmak isteyenlerin;

Kimya ve biyolojiye ilgili ve bu konularda başarılı,

Renk algısı, tat ve koku alma duyuları gelişmiş,

Yeniliklere açık ve yaratıcı,

Başkaları ile işbirliği yaparak çalışabilen,

Ekonomi ve ticarete ilgili kimseler olmaları gerekir.

 

ÇALIŞMA ORTAMI VE KOŞULLARI

 

Meyve ve sebze işleme teknikerleri ya kendilerine ya da başkalarına ait, fabrika veya atölyelerde çalışırlar. İşyeri gürültülü, nemli, kokulu bazen de soğuktur. Tekniker gıda mühendisi ile teknisyen ve işçiler arasında iletişimi ve eşgüdümü sağlar. Çalışmalar sırasında maddelerle (yaş, kuru meyve sebze), makinelerle ve insanlarla ilgilidir. Çalışırken üreticilerle, çeşitli kooperatif yöneticileriyle iletişimde bulunurlar.

ÇALIŞMA ALANLARI VE İŞ BULMA OLANAKLARI

Meyve ve sebze işleme teknikeri mevsimlik veya sürekli olarak çalışan ve gıda maddeleri üreten, meyve-sebze işleyen fabrikalarda (Meyve Suyu Fabrikası, Salça Fabrikası, Turşu Fabrikası, Reçel, Marmelat İmal Fabrikaları, İncir, Kuru Üzüm, Fındık İşleme Atölyeleri gibi), küçük aile işletmelerinde, satış birimlerinde çalışabilmektedirler.

Mezunların iş bulma olanakları oldukça fazladır. Çünkü öğrencilere staj yaptıkları işletmelerden talep gelmektedir.

Toplumdaki gelişmeye paralel olarak hazır gıdalara duyulan gereksinim doğrultusunda; işletmelerdeki iş olanakları arttığı gibi kendi işyerlerini kurma olanakları da vardır.

MESLEK EĞİTİMİNİN VERİLDİĞİ YERLER
Meslek eğitimi  üniversitelere bağlı meslek yüksek okullarının “Meyve – Sebze İşleme” programlarında verilmektedir:
MESLEK EĞİTİMİNE GİRİŞ KOŞULLARI

                           

Meslek liselerinin Ağırlama ve Gıda Teknolojisi, Besin Endüstrisi, Besin Endüstrisi-İşleme, Besin Kontrol ve Analizleri, Besin Teknolojisi, Besin Teknolojisi-Besin Kontrol ve Analizleri,  Besin Teknolojisi-Kurum Beslenmesi, Beslenme ve Ev Yönetimi, Değirmencilik, Ev Yönetimi, Ev Yönetimi ve Beslenme, Gıda Analizi, Gıda Kontrol ve Analizleri, Gıda Teknolojisi, Kurum Beslenmesi, Besin Teknolojisi-Gıda Kontrol ve Analizleri bölümlerinden mezun olanlar “Meyve ve Sebze İşleme Teknikerliği” ön lisans programına sınavsız geçiş için başvurabilirler. Gereken koşullara sahip oldukları takdirde yerleştirilebilirler.

 Meslek liselerinin sınavsız geçiş için belirlenen bölümleri dışındaki bölümlerden ya da liselerden mezun olanlar/olacaklar ise sınavsız yerleştirme sonunda kontenjan kalırsa ek yerleştirme ile açık olan programlara isteklerine ve ÖSS puanlarına göre yerleştirilebileceklerdir.Bunun için bu kişilerin ÖSYM Başkanlığınca yapılan Öğrenci Seçme Sınavına (ÖSS) girmeleri ve yeterli “Eşit Ağırlıklı -1(EA-1)” puanı almaları gerekir.

 

EĞİTİM SÜRESİ VE İÇERİĞİ

Mesleğin eğitiminin süresi  2 yıldır.

Eğitim süresince  yıl ve dönem itibari ile şu dersler okutulmaktadır:

1. Sınıf 1. Yarıyıl; Matematik, Teknik Resim, Genel Kimya, Fizik, Bilgisayar, Makine Elemanları, Genel Mikrobiyoloji, Meyve-Sebze Yapısı ve Bileşimi.

2. Yarıyıl; Ekonomi ve İş İdaresine Giriş, İstatistik, Laboratuar Tekniği, İş Güvenliği ve İlk Yardım, Elektroteknik, Gıda Bilimi, Meyve Sebze Mikrobiyolojisi.

2. Sınıf  3. Yarıyıl; Soğukta ve Dondurularak Muhafaza Tekniği, Kutu Konserveciliği, Kurutma Teknolojisi, Meyve Suyu Teknolojisi, Gıda Sanayiinde Hijyen ve Sanitasyon.

4. Yarıyıl; Meyve Sebze Ürünlerinde Kalite Kontrol, Konsantre Ürünler Teknolojisi, Reçel ve Marmelat Teknolojisi, Meyve Sebze Ürünleri Ambalaj Teknikleri, Gıda Mevzuatı, Kimyasal Yöntemlerle Muhafaza, Turşu Teknolojisi.

Ayrıca öğrencilerin işletmeleri tanıması, iş ortamına hazırlanması amacıyla 3 aylık bir staj uygulanmakta ve değerlendirilmektedir.

MESLEKTE İLERLEME

“Meyve-Sebze İşleme” ön lisans programını başarı ile bitirenler, ÖSYM tarafından açılan Dikey Geçiş Sınavı’nda başarılı oldukları takdirde, “Gıda Mühendisliği”  lisans programlarına dikey geçiş yapabilirler.

Meyve ve sebze işleme teknikeri olarak çalışan kişinin mesleki açıdan yükselebileceği alan yoktur. Çalıştığı işletmenin durumuna göre idari pozisyonlara gelebilir.

 

BURS, KREDİ VE ÜCRET DURUMU

Bu meslekte eğitim süresince staj dönemi hariç herhangi bir ücret kazanılması olanaklı değildir. Ancak, çeşitli kamu, özel kurum ve kuruluşlardan karşılıklı veya karşılıksız kredi, burs alınabilir. İkinci sınıf sonunda yapılan staj süresince de belli bir miktarda ücret alınabilir. 

 

Eğitim sonrası ise çalışılan kurum ve kuruluşların ücret politikaları değişiklikler göstermektedir. Daha çok özel sektörde çalışmakta ve asgari ücretin yaklaşık 1.5-2 katı maaş almaktadırlar.

DAHA AYRINTILI BİLGİ İÇİN BAŞVURULABİLECEK YERLER

İlgili Eğitim Kurumları,

Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü Meslek Bilgi Merkezi,

Bünyesinde Meslek Bilgi  Merkezi bulunan Türkiye İş Kurumu İl ve Şube Müdürlükleri.