Soğuk Demirci mesleği hakkında bilgi


TANIM

Demir ve saç şeklindeki metal parçaları keserek, delerek, diş açarak, her türlü kaynak yapmak suretiyle şekillendirerek merdiven parmaklığı, pencere korkuluğu,  kapı, karyola, sandalye ve çatı kaplama gibi işleri yapan kişidir.

GÖREVLER

–       Verilen iş programlarını inceleyerek uygun metali seçer,

–       Proje ölçülerine uygun olarak metali işaretler ve keser,

–       Kesilen demirin gerekli delme işlemini matkap kullanarak yapar,

–       Metali örs üzerinde döverek ya da çeşitli makine ve aletler kullanarak şekillendirir,

–       Son şekli verilen parçaları kaynakla birleştirir,

–       Tamamlanan iş parçasının son kontrolünü yaparak eksik veya hatalı kısmını düzeltir,

–       Çeşitli eğeler kullanarak parçanın kaba talaşını ve çapaklarını temizler,

–       Gerekirse yaptığı parçayı boyar,

–       Parçayı inşaat, ev, dükkan vb. yerlere monte eder,

–       Çelik konstrüksiyon işleri yapar,

–       Oksi-gaz kaynağı, elektrik ark kaynağı yapar,

–       Çalıştığı makinelerin basit onarım ve temizliğini yapar.         

 

KULLANILAN ALET VE MALZEMELER

–       Çeşitli saç ve profiller,

–       Tepsi testere,

–       Profil kesme makası,

–       Yüzey taşlama makinesi,

–       Zımpara taşı,

–       Kaynak makinesi,

–       Matkap tezgahı,

–       Çeşitli eğeler,

–       Asetilen kazanı,

–       Oksijen tüpleri,

–       Kaynak takımları,

–       Saç şekillendirme makinesi,

–       Mengene,

–       Su terazisi,

–       Ölçü aletleri (metre, kumpas vb.)

–       Çekiç, tornavida, pense,

–       Çeşitli tip elektrotlar.

MESLEĞİN GEREKTİRDİĞİ ÖZELLİKLER

–       El ve gözü eşgüdümle kullanabilme,

–       Şekil ve uzay ilişkilerini görebilme,

–       Elleri ustalıkla kullanabilme yeteneğine sahip,

–       Bedence sağlam,

–       Özellikle kolları güçlü kimseler olmaları gerekir.

ÇALIŞMA ORTAMI VE KOŞULLARI

Soğuk demirciler, demir işleme atölyelerinde çalışırlar. Atölyeler kapalı, açık veya yarı açık olabilir. Üretilen iş parçalarının montajı ise binalarda veya bahçelerde yapılır. Çalışma ortamı zaman zaman soğuk, tozlu, kirli ve gürültülüdür. Soğuk demirci ayakta, eğilerek, diz çökerek çalışır ve birinci derecede maddelerle ve aletlerle ilgilidir. Zaman zaman işverenle ve atölyedeki diğer çalışanlarla iletişim kurabilir.

Güvenlik açısından çok tehlikeli olmamakla beraber özellikle montaj sırasında yüksek yerlerde çalışma yapıldığından, doğabilecek tehlikelerden korunmak için gerekli tedbirler alınmalıdır.

ÇALIŞMA ALANLARI VE İŞ BULMA OLANAKLARI

Soğuk Demirciler çeşitli atölyelerde, sanayi bölgelerinde, inşaatlarda çalışırlar ve çelik çatı, köprü, bina, gemi, uçak, makine gövdesi ve iskeleti ile ilgili işlerin yapıldığı işletmelerde istihdam edilebilirler.

Teknolojik gelişmeye paralel olarak insanların ihtiyaçları da artmaktadır. Bu ihtiyaçların başında barınma ihtiyacı gelir. Ev ve işyerlerinin kapı ve pencereleri, sandalye, masa, dolap gibi eşyaların yapımında hala demir profil kullanılmaktadır. Bu eşyaların bazıları, alüminyum doğrama, ağaç doğrama ve plastik doğrama olsa bile, demir doğrama da güncelliğini koruyacaktır. Bu nedenle iyi yetişmiş ustalara her zaman ihtiyaç vardır.

Bu mesleği seçecek olanlar kamu kesiminden ziyade özel kesimde iş bulabilirler veya kendi işlerini kurabilirler.           

MESLEK EĞİTİMİNİN VERİLDİĞİ YERLER

Mesleğin eğitimi yeterli müracaat olması durumunda tüm mesleki eğitim merkezlerinde “Metal İşleri” alanı “Çelik Yapılandırmacılığı” dalında verilmektedir.

Ayrıca, meslek liselerinin “Metal Teknolojisi” alanı “Çelik Konstrüksiyon” dalında da bu mesleğin eğitimi verilmektedir.

 

MESLEK EĞİTİMİNE GİRİŞ KOŞULLARI

Çıraklık eğitimine başlayabilmek için;

–       En az ilköğretim okulu mezunu olmak,

–       14 yaşını doldurmuş olmak.

–       Bünyesi ve sağlık durumu gireceği mesleğin gerektirdiği işleri yapmaya uygun olmak,

–       Eğitim görmek istediği meslekte bir işyeri sahibi ile çıraklık sözleşmesi imzalamak gereklidir.

Meslek lisesinde mesleğin eğitimini görmek için ilköğretim okulu mezunu olmak ve meslek liselerine giriş şartlarını taşımak gerekmektedir.

EĞİTİMİN SÜRESİ VE İÇERİĞİ

Soğuk demircilik mesleğinin eğitim süresi mesleki eğitim merkezlerinde ilköğretimden sonra 2 yıl, lise ve daha üst düzeyde genel eğitimden sonra ise 1 yıldır. Meslek liselerinde ise eğitim süresi 4 yıldır.

Eğitim, mesleki eğitim merkezlerinde 1 gün teorik, işletmelerde ise 5 gün pratik olarak yapılmaktadır.

Eğitim boyunca; Türkçe, Matematik ve Meslek Matematiği, İşletme Bilgisi ve Toplam Kalite Yönetimi, Din Kültürü ve Meslek Ahlakı, Mesleki Bilgisayar gibi genel bilgi derslerinin yanısıra Ortak Beceri, Teknik ve Meslek Resim, Temel Metal Şekillendirme gibi alan ortak meslek dersleri ile  Soğuk Şekillendirme, Temel Elektrik ve Çelik Yapılandırma gibi dal meslek derslerini almaktadırlar.

Ayrıca, resim ve projesine uygun olarak iş yapma, güvenli ve verimli çalışma alışkanlıkları kazanırlar.

            MESLEKTE İLERLEME

–       Meslekte usta ve usta öğretici unvanlarına yükselmek mümkündür. Mesleki eğitim merkezlerinden kalfa olarak mezun olanlar bir işyerinde çalışıp aynı zamanda teorik eğitimlerine de devam edebilirler. Ustalık eğitimi 176 saat olup, bu eğitimde İnsan Sağlığı ve İş Güvenliği, İş ve İnsan İlişkileri, Çalışma Hukuku, İşletme Bilgisi, Sigorta ve Vergi Mevzuatı, Muhasebe ve Ekonomi derslerinin yanı sıra İleri Meslek Bilgisi derslerini alırlar. 1 yıl sonunda ustalık sınavlarına katılabilirler.

–       Ustalık için öngörülen teorik eğitime devam etmeyenler ise bir işyerinde 5 yıl çalıştıktan sonra (çalıştıklarını SGK primleri ile belgelemek şartıyla) ustalık sınavına katılabilirler. Ustalık belgesi alanlar mesleki eğitim merkezlerinde 40 saatlik iş pedagojisi kurs programını tamamlayıp sınavda başarılı olduktan sonra  “Usta Öğreticilik” belgesi alabilirler.

–       Ustalık belgesine sahip olanlar veya bunları işyerlerinde çalıştıranlar bağımsız işyeri açabilirler. Ayrıca, işyerinde çırak çalıştırması için de “Usta Öğretici” belgesine sahip çalışanın olması  zorunludur.

–       İlköğretim (ortaokul) mezunu kalfa ve ustalar, mesleki ve teknik açıköğretim lisesine devam ederek, meslek lisesi diploması alabilirler.

–       Büyük işyerleriyle fabrikalarda çalışanlar işyerlerinde edindikleri tecrübelere göre ve hizmet-içi eğitimlerde ve meslek kurslarında başarı göstererek ustabaşı unvanı alabilirler.

BURS, KREDİ VE ÜCRET DURUMU

Eğitim süresi içerisinde işyerinde pratik eğitim yapan öğrencilere çıraklık sözleşmesi gereği asgari ücretin %30’undan az olmamak üzere ücret ödenmektedir.

Bu öğrenciler devletin sosyal güvenlik şemsiyesi altına alınmıştır. İş kazası ve meslek hastalıkları ile ilgili primleri devlet tarafından karşılanmaktadır.

Eğitimi tamamlayan meslek elemanı başkasının yanında çalışıyorsa en az asgari ücret alır. Alınan ücretin miktarı işyerinin ücret politikası, kazanç durumu, çalışanın verimliliği, sendikalı olup olmaması vb. durumlara göre değişmekle birlikte iyi yetişmiş bir usta asgari ücretin 2-3 katı arasında bir ücretten iş bulabilmektedir.

Kendi işyerinde çalışanların aylık geliri işyerinin bulunduğu şehir, mevkii, işyerinin müşteri çevresi, ustanın tanınmışlığı vb. sebeplerle değişiklik gösterebilir. Yapılan araştırmalarda iyi yetişmiş bir ustanın asgari ücretin 2-5 katı tutarında kazanç temin edebileceği ifade edilmiştir.

DAHA AYRINTILI BİLGİ İÇİN BAŞVURULABİLECEK YERLER

–       İlgili Eğitim Kurumları,

–       Meslek Elemanları,

–       Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü Ankara Meslek Bilgi Merkezi,

Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi Bulunan Türkiye İş Kurumu İl ve Şube Müdürlükleri.