eToplum.com

Buzulların erimesindeki hızlı artış

Geniş kapsamlı yapılan en son araştırmalara göre buzullar eskisine göre daha hızlı eriyor.

Fransa liderliğindeki bir araştırma ekibi, dünyadaki neredeyse tüm belgelenmiş buzul erime davranışlarını değerlendirdi.

Araştırmacılar, 21. yüzyılın başlarında yirmi yılda yaklaşık 270 milyar ton buz kaybettiğimizi buldular.

Bilim adamlarının Nature dergisine verdiği demeçte, eriyen buzul suları artık küresel deniz seviyesindeki yükselişin yaklaşık beşte birini oluşturuyor .

İlgili sayıları hayal etmek oldukça zor, bu nedenle Ulster ve Oslo üniversitelerinden ekip üyesi Robert McNabb bir benzetme kullanıyor.

“Son 20 yılda, buzulların yılda yaklaşık 267 gigaton (Gt) kaybettiğini gördük. Yani, bu miktarda suyu alırsak ve İrlanda adasına bölersek, bu tüm adaları kaplamak için yeterlidir.” şeklinde bir ifade kullanarak durumun ne büyük boyutta olduğunu anlatmaya çalışıyor.

Dünya çapındaki buzul envanteri 217.175 buz akıntısı içerir.

Bazıları bir futbol sahasından daha küçüktür; bazıları da İngiltere gibi orta büyüklükteki bir ülke büyüklüğünde olabilir. Hemen hemen hepsinin ortak noktası, değişen bir iklimde, ya daha sıcak havada daha güçlü erime yoluyla ya da buzulları besleyen kar yağışının azalması nedeniyle inceliyor ve geri çekiliyor olması.

Fransa, Toulouse Üniversitesi’nden Romain Hugonnet liderliğindeki araştırma ekibi, birincil veri kaynağı olarak Nasa’nın 1999’da fırlatılan Terra uydusu tarafından elde edilen görüntüleri kullandı.

Bu resimlerin yorumlanması ve buzulların yüksekliği, hacmi ve kütlesindeki 2019 yılına kadar olan değişikliklerin ortaya çıkarılması sürecinde muazzam bilgilere ulaşılmasını sağladı.

Ekip, buzulların ileriki yıllarda yapısında oluşacak değişikliklerin tahmin edilmesinde yapılacak hatanın %5’in altına indiğine inanıyor. Bu, büyük ölçüde buzul hareketlerinin tahmin edilebileceği anlamına gelmektedir.

Fransız ve İsviçreli bilim adamlarının yaptığı ortak açıklamaya göre “Bu yeni araştırma ve kullanılan teknoloji ile yüksek bir uzamsal çözünürlük elde edilebilmekte ve aynı zamanda, yirmi yıl boyunca doğrudan uydu verilerine dayanan zamansal değişimi de takip edebilmekteyiz.” diye açıkladı ortak yazar

“Bu veriler, muazzam miktarda bağımsız ölçümlerle doğrulanmıştır ve son derece doğrudur, böylece önceki çalışmaların belirsizlikleri büyük ölçüde azaltılmıştır.”

Buzul erime hızı istikrarlı bir şekilde artmasına rağmen, Antarktika ve Grönland’dan gelen buz kayıplarının hızı yavaşladı ve bunlar gelecekteki deniz seviyesinin yükselmesi için en önemli endişemiz olmaya devam ediyor. Deniz buzullarının erimeyip kara buzullarının erimesi deniz suyu seviyesinde artışa neden olmaktadır.

Buzullar neden eriyor?

1900’lerin başından beri, dünyadaki birçok buzul hızla eriyor. Bu fenomenin temelinde insan faaliyetleri yatmaktadır. Spesifik olarak, sanayi devriminden bu yana, karbondioksit ve diğer sera gazı emisyonları, kutuplardaki sıcaklığı daha da yükseltti ve bunun sonucunda buzullar hızla erimeye başladı, bunun neticesinde de denizler buzlanıyor ve karada geri çekiliyor.

Önümüzdeki yıllarda emisyonları önemli ölçüde azaltsak bile, dünyanın kalan buzullarının üçte birinden fazlası 2100 yılından önce eriyecek. Konu deniz buzu olduğunda , Kuzey Kutbu’ndaki en eski ve en kalın buzun %95’i çoktan gitmiş olacak.

Bilim adamları, emisyonların kontrolsüz bir şekilde artmaya devam etmesi halinde, okyanus ve hava sıcaklıkları hızla artmaya devam ederse, 2040 yılında Kuzey Kutbu’nun yaz aylarında tamamen buzsuz kalabileceğini tahmin ediyor.

Eriyen buzulların deniz seviyesinin yükselmesine etkileri nelerdir?

Eriyen buzullar yükselen deniz seviyelerine katkıda bulunur, bu da kıyı erozyonunu artırır ve ısınan hava ve okyanus sıcaklıkları kasırgalar ve tayfunlar gibi daha sık ve yoğun kıyı fırtınaları yarattığından fırtına dalgalanmasını yükseltir. Spesifik olarak, Grönland ve Antarktika buz tabakaları, küresel deniz seviyesi yükselmesine en büyük etki eden buzullardır. Şu anda, Grönland buz tabakası 2003’e göre dört kat daha hızlı yok oluyor ve halihazırda deniz seviyesindeki yükselmenin %20’sine katkıda bulunuyor.

Gelecekte bu Grönland ve Antarktika buz tabakalarının ne kadar hızlı eridiği, gelecekte okyanus seviyelerinin ne kadar yükseleceğini büyük ölçüde belirleyecektir. Emisyonlar artmaya devam ederse, Grönland buz tabakasındaki mevcut erime hızının yüzyılın sonuna kadar iki katına çıkması bekleniyor. Endişe verici bir şekilde, Grönland’daki tüm buzlar erirse, küresel deniz seviyelerini 10 metre yükseltebilir.

Deniz seviyesine yakın yükseklikte olan bir çok ülke yükselen deniz sularından korunmak için tedbirler alıyor, yerleşim yerlerini yüksek yerlere taşıyan ülkeler bile mevcut.

Exit mobile version